BİMÜŞAVİR olarak işletmenizin dış ticaret işlemlerini, teslim ve ödeme koşullarını, belge akışını ve muhasebe düzenini birlikte değerlendiriyoruz. İhracat satışlarından ithalat maliyetlerine, dövizli hesaplardan KDV süreçlerine kadar mali işlemlerin düzenli takip edilmesine destek oluyoruz.
Dış ticaret işlemlerinde belge ve kayıt düzeni
Dış ticaret muhasebesinin başlangıcında, her işlemin belgeleriyle birlikte izlenebileceği bir kayıt düzeni oluşturulur. Satış veya satın alma sözleşmeleri, teslim koşulları ve ödeme planları değerlendirilerek muhasebeye aktarılacak bilgiler belirlenir.
İşletmenin faaliyetlerine göre çalışma dosyasında özellikle şu belgeler ele alınır:
- Ticari belgeler: Alış ve satış faturaları, siparişler ve sözleşmeler.
- Gümrük kayıtları: Gümrük beyannameleri, işlem durumları ve vergi ödeme belgeleri.
- Lojistik belgeleri: Taşıma belgeleri, navlun, sigorta ve depolama giderlerine ilişkin kayıtlar.
- Banka belgeleri: Transfer dekontları, tahsilat kayıtları ve işlem kapsamında düzenlenen ihracat bedeli belgeleri.
- Stok bilgileri: Mal giriş ve çıkışları, sevk kayıtları, miktarlar ve iade işlemleri.
Gümrük müşavirinden, lojistik firmasından ve bankadan temin edilecek belgelerin paylaşım düzeni başlangıçta netleştirilir. Eksik veya birbiriyle uyumsuz bilgiler, kayıt ve beyan işlemleri tamamlanmadan önce kontrol edilir.
İhracat işlemlerinin muhasebeleştirilmesi
İhracat satışları, sözleşmedeki teslim koşulları ve işlemin gerçekleştiği dönem dikkate alınarak kayıtlara alınır. Fatura, sevk ve gümrük belgeleri karşılaştırılarak malın cinsi, miktarı, bedeli ve işlemin durumu doğrulanır. Satışa ilişkin nakliye, sigorta, komisyon ve diğer giderler de ilgili işlemle ilişkilendirilir.
Mal ihracatında KDV istisnasının beyan edileceği dönem, ihracatın gerçekleşmesi ve ilgili gümrük kayıtları dikkate alınarak belirlenir. Faturanın ihracattan önce düzenlendiği işlemlerde dönem uyumu ayrıca kontrol edilir.
Gümrük beyannameli mal ihracatında, işletmenin e-Fatura mükellefiyetine bağlı ihracat faturası düzeni incelenir. Mikro ihracat ve diğer teslim türleri için geçerli elektronik belge koşulları ayrıca değerlendirilir.
İthalat maliyetlerinin doğru belirlenmesi
İthal edilen malın maliyeti belirlenirken satın alma bedeliyle birlikte ilgili giderler değerlendirilir. Malın edinimiyle doğrudan bağlantılı gümrük vergileri, gümrük komisyonları, yükleme, boşaltma ve nakliye giderleri maliyet hesabında dikkate alınır. Depolama, sigorta ve finansman giderleri ise mevzuattaki kapsam ve dönem koşullarına göre ele alınır.
İthalatta ödenen KDV’nin indirilebilecek kısmı ile maliyete dâhil edilmesi gereken tutarlar ayrı izlenir. Gözetim ve korunma önlemleri kapsamındaki özel KDV indirim sınırlamaları, ilgili işlemin koşullarına göre kontrol edilir.
Birden fazla ürüne ait ortak giderlerin dağıtımında, giderin niteliğine uygun ve belgelerle açıklanabilir bir yöntem belirlenir. Böylece ürünlerin stok kayıtlarına ve satış maliyetlerine doğru tutarlarla aktarılması desteklenir.
Dövizli işlemler ve kur farkları
Döviz üzerinden düzenlenen faturalar, yabancı para cinsinden alacak ve borçlar ile banka hesapları, ilgili kayıt ve değerleme kuralları çerçevesinde takip edilir. İlk kayıt, tahsilat veya ödeme ve dönem sonu değerlemesi sırasında uygulanacak tarih ve kur esasları ayrı ayrı kontrol edilir.
Kur değişimlerinden doğan farkların gelir, gider veya maliyetle ilişkisi işlemin niteliğine göre değerlendirilir. Özellikle ithalat finansmanına ait kur farklarında maliyete dâhil edilmesi gereken dönemler dikkate alınır.
Yabancı müşteri ve tedarikçi hesapları, avanslar ve banka hareketleri düzenli olarak karşılaştırılır. Kısmi ödemeler, banka masrafları ve farklı para birimleriyle yapılan tahsilatlar ilgili hesaplarla eşleştirilir.
KDV istisnası ve iade süreçleri
İhracatta KDV uygulaması, işlemin mal veya hizmet ihracatı olmasına göre değerlendirilir. Mal ihracatında teslim ve gümrük çıkış koşulları; hizmet ihracatında ise hizmetin yurt dışındaki müşteri için yapılması ve hizmetten yurt dışında faydalanılması gibi koşullar incelenir.
İhracattan kaynaklanan KDV iade taleplerinde satış faturaları, gümrük beyannameleri ve ilgili KDV listelerinin muhasebe kayıtlarıyla uyumu kontrol edilir. Talebin niteliğine göre gerekli belgeler, hesaplamalar ve başvuru koşulları değerlendirilir.
BİMÜŞAVİR olarak iade dosyasının dayanaklarını muhasebe kayıtlarıyla birlikte ele alıyoruz. Tamamlanması gereken belgeleri ve açıklanması gereken farklılıkları belirleyerek başvuru sürecinin düzenli yürütülmesine destek oluyoruz.
Tahsilat, ödeme ve banka belgelerinin takibi
Mal ihracatı bedellerinin yurda getirilmesi, ihracat hesabının kapatılması ve ilgili banka belgeleri, yürürlükteki düzenlemelere göre takip edilir. İşlem türü, ülke ve tutara bağlı istisnalar ile uygulanabilecek döviz satış yükümlülükleri ayrıca değerlendirilir.
İthalatta peşin, vadeli veya akreditifli ödeme koşulları, banka kayıtları ve gümrük belgeleriyle birlikte incelenir. Ödeme şekli ve transfer tarihinin kaynak kullanımını destekleme fonu gibi yükümlülüklere etkisi, ilgili istisnalar dikkate alınarak kontrol edilir.
Tahsilat ve ödeme planlarının muhasebe kayıtlarıyla eşleştirilmesi, açık hesapların ve avans bakiyelerinin takip edilmesini kolaylaştırır. Banka masrafları, kesintiler ve mahsuplaşmaların dayanakları işlem dosyasında tutulur.
Stok, maliyet ve mali raporlama
İthal edilen ve ihraç edilen malların miktar hareketleri, stok kayıtları ve ilgili işlem belgeleriyle karşılaştırılır. İadeler, hasarlı ürünler, fiyat düzeltmeleri ve sonradan oluşan giderler, maliyet ve hesap bakiyeleri üzerindeki etkileriyle birlikte değerlendirilir.
İşletmenin ihtiyaçlarına göre ürün, müşteri veya işlem bazında maliyet ve kârlılık raporları hazırlanır. Taşıma giderleri, finansman maliyetleri, kur farkları ve diğer dış ticaret giderleri raporlamada uygun şekilde gösterilir. Bu bilgiler, fiyatlandırma ve ödeme koşullarına ilişkin kararların mali verilerle değerlendirilmesine yardımcı olur.
BİMÜŞAVİR olarak dış ticaret işlemlerinizi belge paylaşımından dönem sonu raporlamasına kadar bütünlük içinde ele alıyoruz. Amacımız, ihracat ve ithalat faaliyetlerinin maliyetlerinin doğru izlendiği, vergi süreçlerinin düzenli yürütüldüğü ve işletme yönetiminin anlaşılır mali bilgilere ulaşabildiği bir çalışma düzeni oluşturmaktır.